فلز سزیم چیست؟

این فلز با طیفی حاوی دو خط روشن به رنگ آبی (نام خود را نشان می دهد) مشخص می شود. این طلای نقره ای ، نرم و نرم است.

این ماده برقی ترین و قلیایی ترین ماده است.

سزیم ، گالیم و جیوه تنها سه فلزی هستند که در دمای اتاق یا اطراف آن مایع هستند.
سزیم به طور انفجاری با آب سرد واکنش نشان می دهد و با یخ در دمای بالاتر از ۱۱۶ درجه سانتیگراد واکنش نشان می دهد.

هیدروکسید سزیم یک پایه قوی است و به شیشه حمله می کند.

سزیم با هالوژنها واکنش می دهد تا فلوراید ، کلرید ، برمید و یدید تشکیل شود.

فلز سزیم در معرض هوا به سرعت اکسیده می شود و می تواند سوپر اکسید خطرناک را روی سطح آن تشکیل دهد.

Cesium element
Cesium element

ویژگی ها :

عدد اتمی :۵۵

جرم اتمی :۱۳۲٫۹۰۵۴ g.mol -1

براساس پائولینگ ، الکتریسیته الکتریکی :۰٫۷

چگالی، تراکم :۱٫۹ گرم از سانتی متر در ۲۰ درجه سانتی گراد

نقطه ذوب :۲۸٫۴ درجه سانتی گراد

نقطه جوش :۶۶۹ درجه سانتی گراد

شعاع واندروالس :۰٫۲۶۷ نانومتر

شعاع یونی  :۰٫۱۶۷

ایزوتوپ ها :۱۲

پوسته الکترونیکی :Xe] 6s1 ]

انرژی یونیزاسیون اول :۳۷۵٫۶ kJ.mol -1

کشف شده توسط :فوستوف کیرشوف در سال ۱۸۶۰

سزیم : (Cs)

Cesium element
Cesium element
 کاربردها :
  • سزیم در صنعت به عنوان مروج کننده کاتالیزور مورد استفاده قرار می گیرد و باعث افزایش عملکرد سایر اکسیدهای فلزی در ظرفیت و برای هیدروژنه شدن ترکیبات آلی نیز استفاده می شود.
  • نیترات سزیم در ساخت عینک نوری مورد استفاده قرار می گیرد.
  • سزیم گاهی اوقات برای از بین بردن رده های اکسیژن از لامپ های خلاء و از لامپ های کم مصرف استفاده می شود.
  • از نمک سزیم برای تقویت انواع مختلف شیشه استفاده می شود.
  • این کلرید در سلولهای فوتوالکتریک ، در ابزارهای نوری و در افزایش حساسیت لامپهای الکترونی مورد استفاده قرار می گیرد.
  • سزیم در ساعتهای اتمی و اخیراً در سیستمهای پیشران یونی استفاده می شود.

سزیم در محیط :

اگرچه سزیم نسبت به سایر فلزات قلیایی بسیار فراوان است ، اما از عناصر مانند آرسنیک ، ید و اورانیوم بسیار رایج است.

تولید جهانی ترکیبات سزیم فقط ۲۰ تن در سال است که عمدتا از دریاچه برنیک (کانادا) و کمی از آن از زیمبابوه و آفریقای جنوبی -غربی به دست می آید.

Cesium element
Cesium element

اثرات سزیم بر سلامتی :

 انسان ممکن است با تنفس ، نوشیدن یا خوردن در معرض سزیم قرار گیرد.

در هوا میزان سزیم به طور کلی پایین است ، اما سزیم رادیواکتیو در بعضی از سطوح در آبهای سطحی و در بسیاری از مواد غذایی تشخیص داده شده است.

میزان سزیم موجود در مواد غذایی و نوشیدنی به انتشار سزیم رادیواکتیو از طریق نیروگاههای هسته ای ، به طور عمده از طریق حوادث بستگی دارد.

این تصادفات از زمان فاجعه چرنوبیل در سال ۱۹۸۶ رخ نداده است. افرادی که در صنعت انرژی هسته ای کار می کنند ممکن است در معرض سطوح بالاتر سزیم قرار بگیرند ، اما می توان بسیاری از اقدامات احتیاطی را برای جلوگیری از این امر انجام داد.

خیلی مشخص نیست که افراد اثرات سلامتی را تجربه کنند که می تواند به خود سزیم مربوط باشد. هنگام تماس با سزیم رادیواکتیو ، که بعید به نظر می رسد ، فرد به دلیل تابش ذرات سزیم می تواند آسیب سلولی را تجربه کند.

به همین دلیل ممکن است تأثیراتی از قبیل حالت تهوع ، استفراغ ، اسهال و خونریزی رخ دهد. هنگامی که قرار گرفتن در معرض سزیم مدت طولانی طول بکشد ، ممکن است افراد حتی هوشیاری خود را از دست دهند.

ممکن است کاما یا حتی مرگ باشد. تأثیرات بستگی به مقاومت افراد و مدت زمان قرار گرفتن در معرض سزیم و غلظت آن دارد.

اثرات زیست محیطی:

سزیم به طور طبیعی در محیط به دلیل فرسایش و هوای سنگ ها و مواد معدنی رخ می دهد. همچنین از طریق استخراج و آسیاب سنگ معدن ، در هوا ، آب و خاک آزاد می شود.
ایزوتوپ های رادیواکتیو سزیم ممکن است توسط نیروگاه های هسته ای و در هنگام حوادث هسته ای و آزمایش سلاح های هسته ای به هوا آزاد شوند.

ایزوتوپهای رادیواکتیو تنها از طریق پوسیدگی رادیواکتیو می توانند در غلظت کاهش یابند.

سزیم غیر رادیواکتیو می تواند با ورود به محیط از بین برود یا با سایر ترکیبات در مولکولهای بسیار خاص واکنش نشان دهد.

رادیو اکتیو سزیم پایدار هم به طور شیمیایی در بدن انسانها و حیوانات عمل می کنند.

سزیم در هوا می تواند مسافت های طولانی را قبل از استقرار روی زمین طی کند.

در آب و خاک بیشتر ترکیبات سزیم محلول در آب هستند.
اما در خاک ، سزیم به درون آبهای زیرزمینی شستشو نمی شود. این ماده در لایه های بالای خاک باقی می ماند زیرا به شدت به ذرات خاک پیوند می یابد و در نتیجه برای جذب از طریق ریشه های گیاه به راحتی در دسترس نیست.
سزیم رادیواکتیو با ریزش روی برگ ها احتمال ورود به گیاهان را دارد.

حیواناتی که در معرض دوزهای بسیار زیاد سزیم هستند ، تغییراتی در رفتارشان  ایجاد می کند ، مانند افزایش یا کاهش فعالیت.

 

ممکن است شما دوست داشته باشید بیشتر از نویسنده

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.